UMNYANGO WEZEPILO NEMISEBENZI YEHLALO
Siyanakekela
Babizwa bonyana bomma nabobaba besitjhaba sekhethu, kodwana kanengi abanikelwa ithando nehlonipho ebafaneleko.
Ngebanga lamatjhuguluko akhona emphakathini kanye neentjhijilo ezifana ne-HIV ne-AIDS indima yabantu abadala ibe sezingeni eliqakatheke khulu ekusekeleni ukuhleleka kwemindeni yethu ngokobujamo behlalo, ukuziphatha kanye nezomnotho.
Abantu abadala akukameli bonyana babonwe kwaphela njengabantu abangabandakanyeki khulu ekuthuthukisweni, kodwana kumele babonwe njengabalima indima ekulu kiyo yoke imikhakha yetuthuko.
Asibanikeleni ukusekeleka kanye nehlonipho abayidingako ekuphumeleliseni indima le.
Iindingo Ezilitjhumi Eziqakatheke Khulu
Incwajana le yethula iindingo ezilitjhumi eziqakatheke khulu zabantu abadala kanye neemphakamiso zehlolo
Imbalo Yamakhaya Efunyenweko kwafunyanwa amakhaya ayi-1002 anabantu abaneminyaka ema-60 nangaphezudlwana;
kwafunyanwa bonyana kunabafazi aba-3 malungana nendoda ngayinye abasezingeni lobudala elilinganako begodu ama-71% wabafunyenweko bekubafelokazi, ama-14% bekumakhaya wabantu besizukulwana sinye, ama-63% bekuziinzukulwana ezimbili nofana ngaphezulu, ama-23% bekumakhaya wesizukulwana esitjhiyiweko ama-58% wabantu abadala azange khebafuduke, ama-60% bahlala eendaweni zemakhaya neziphethwe makhosi.
Isizo ngokunakekela abantwana kanye neenzukulwana ezigulako ama-9% banakekela abantu abadala abagulako.
ama-66% bahlangabezana nobudisi kusuka kobubekezelelekako ukuya kobungabekezelelekiko nabanile ngetjhejo ama-96% abafumani ikokhelo ngomsebenzabo wokutjheja
Iimbonelelo Zomndende zisetjenziselwa ukondla umndeni woke ama-76% wabantu abadadlana bababondli bamakhaya ama-97% aneembonelelo azisebenzisela iindingo zamakhaya.
Iimphakamiso
Abantu abadala kumele basekelwe ukuze kukhutjhulwe ukuthuthukiswa kwabantwana esigabeni sabo sokukhula.
Kumele kube nemizamo yokusekela abantu abadala abatlhogomela abazukulu, isibonelo, indlela yokuphatha iinzukulu ezingalinganiko.
Ababelethi kumele bakateleleke ngokomthetho kobana bakhuphe imali yesondlo.
Kumele kusungulwe amaqhinga angakahleleki wokungezelela umrholo ukusiza Iimbonelelo Zomndende.
Amakghono adinga ukufunda, ukutlola nokubala ama-79% abakwazi ukufunda okulula ama-28% abakwazi ukusebenza ngemali ama-70% abakwazi ukutlola amabizwabo ama-84% abakwazi ukuzalisa isitlankana sebulungelweni namkha seposweni
Iimphakamiso
Isifundo se-ABET esikhona njenganje kumele sibuyekezwe bese kufunwe iindlela ezitja zokusekela abantu abadala ukuthuthukisa amakghono wabo anqophileko.
Amabulungelo kumele akhuthazwe ukwenza amahlelo wokufundisa abantu abadala ekusebenziseni imitjhini ekhupha imali (ATM), njll.
Kumele kuthonywe ihlelo lokwelulekwa kwabantu abadala ngaphambi kokuthatha umhlalaphasi ukubalungiselela malungana nokutshwenyeka komphefumulo okukhambisana nokuluphala.
Iindleko ZakaMasipala Ezikghonekako Nezihlala Zikhona
Imisebenzi kaMasipala beysezingeni eliphasi khulu.
Iimphakamiso
Urhulumende kumele ethule imisebenzi esisekelo eendaweni zemakhaya.
Abantu abadala babonise ukuzimisela ukukhokha nakube imisebenzi yethulwa ngeenkhathi ezifaneleko begodu nayifikelelekako ngokwamanani.
Abantu abadala abaphethe amakhaya kumele bangakhokhiswa igezi namanzi
Amanzi Nehlwengiso ama-82% bakhanyisa ngegezi.
Iindlwana zokuphumela azikenziwa ngcono;
ama-66% basebenzisa iindlwana zokuphumela zomgodi;
ama-7% abanazo do iindlwana zokuphumela.
ama-51% bafumana amanzi wepompo emajaradenabo.
Iimphakamiso
Boke abanikela ngemisebenzi kumele babelane iinsetjenziswa kanye nemizamo yokwenza ngcono ukutlanywa nokufikelelwa kwemisebenzi kamasipala.
Ukukhuthazwa Kwesiko Lokuhlonipha ama-72% babona bonyana ukuhlonitjhwa kwabantu abadala kwehle khulu kunalokha nabasese batjha.
Akwenziwa isikhathi esaneleko sokubalalela.
Abatjhayeli bamateksi nabanikeli ngemisebenzi abasese batjha babonwa banelunya.
Iimphakamiso
Abantu abadala kumele bathathwe njengabahlanganyeli abamajadu kunobana babonakale inga sebamukela kwaphela.
Kumele kuhlonywe amajima eenkolweni, kumidiya khulukhulu nakabanikela ngemisebenzi kobana kukhuthazwe ukuhlonitjhwa kwabantu abadala.
Kumele kube nabarhumutjhi(kwesikhatjhana) ngebanga lokobana kuba neenqabo eziphathelene namasiko nelimi phakathi kwabanikela ngemisebenzi nabantu abadala (amatlayenti).
Kukhuthazwe abafundi abanzima kobana bafundele ukuba bavuseleli
Kukhuthazwe iimfundiswa ezimhlophe ukufunda amalimi namasiko wendabuko.
Ukwakhiwa Kweenkumba
Pheze babe ma-250 abantu abaveza bonyana bafuna ukwakhelwa iinkumba, kanti-ke kube ma-24% abaphumelela ukuzifumana,
Ukwakhiwa kweenkumba kube ngeminye yemisebenzi emikhulu ebonwe njengesezingeni eliphasi khulu.
Iimphakamiso
Kuhlolisiswe ezinye iindlela zetjhejo elinzinze emakhiweni, isibonelo, ukuhlala ngeenqhema
Abantu abadala bafuna ukuhlala nemindenabo, kodwana badinga Indawo lapha bazazizwa baphephile khona, babe nendawo yokubeka ipahlabo begodu bakghone nokubethwa mumoya ngaphandle.
Iinkhwelo
Pheze ama-520 bakhombise isidingo seenkhwelo, kanti-ke babe ma-91% abafumana lokho.
Babe ma-4% kwaphela abakhombise bonyana imisebenzi yezokuthutha mimbi namkha mimbi khulu. Iinqhema ezitjhejako zibone lokhu njengesenzo esibangwa batjhayeli bamateksi abangahloniphiko, abaphathana kumbi nabahlukumezako.
Kuhlangabezanwa nemisebenzi esezingeni eliphasi khulu eendleleni ezikulu.
Abantu abadala abahlala emadorobheni eendaweni ezingakahleleki bakhokhela iinkhwelo ukuya eendaweni ezifana namatliniki nemirholweni.
bama-27% abakhokha R11 ukuya ku R15
bama-27% abakhokha R15 ukuya phezulu
Iimphakamiso
Kumele kuhlinzekwe iinkhwelo ezibonelelweko ngamalanga womrholo khulukhulu ebantwini abahlala eendaweni ezingakahleleki emadorobheni nemakhaya.
Ukuphepha
Abantu abadala bazizwa bangakavikeleki, khulukhulu ngamalanga womrholo.
Ama-26% bazizwa bavikeleke kancani namkha bangakavikeleki do lapha bahlala khona.
Baveza kobana basaba ngitjho nabantwababo.
Abawathembi amapholisa
Ukwesaba okunjalo kubangwa buchaka, ukungasebenzi kanye nokungahloniphi.
Iimphakamiso
Kumele kuyelelwe zoke iinsebenzi zomphakathi kanye namapholisa
Imisebenzi Yezehlalakuhle
Pheze bama-250 abakhombise bonyana badinga imiSebenzi yezeHlalakuhle, kanti-ke bama-32% kwaphela abayifumanako
Abama-47% bakhombise bonyana imiSebenzi yezeHlalakuhle isezingeni eliphasi khulu.
Abapheze babe ma-860 bakhombise bonyana badinga ukuVikeleka eeNdaweni zokuhlala, kanti-ke bama-91% abakufumanako.
Abama-90% bakhombise bonyana ubunjalo bemiSebenzi yezokuPhepha isezingeni eliphezulu.
Nababuzwa ngokuhlukileko, abama-84% bakhombise ukwaneliseka khulu ngendlela umrholo wabantu abadala ukhamba ngakhona.
Iimphakamiso
Amatlabhu abonelela ngokugoma kwemini kumele asekelwe begodu andiswe.
Amatjhumi asithandathu sele asekelwa ngeemali kanti ali-7 asese serhelweni lokulinda.
Leli lihlangothi elifitjhani lombiko opheleleko owenza umnqopho wokwazisa boke abahlanganyeli ngokufunyenwe lirhubhululo. Kuqakathekile bonyana sitjheje okufunyenweko lokha nakwenziwa ukutlama.
Iindingo zabantu abadala zisibopho somuntu woke. Phatha umuntu omdala ngesithunzi nangehlonipho ebafaneleko.
Nawufuna ilwazi elinabileko yewithinte umNyango weZepilo nemiSebenzi yeZehlalo,
Nawufuna ilwazi malungana Nawufuna ilwazi malungana nerhubhululo yewuthinte neHlelo labaNtu abaDala
Umrhala: 013 766 3053 Umrhala: 013 766 3185
